Czy dobrze znasz swojego kontrahenta? Sprawdź go na białej liście VAT!

Od kilku lat każda firma powinna obowiązkowo sprawdzać swoich kontrahentów na tzw. białej liście podatników VAT.

Dlaczego to ważne?

• Zweryfikujesz, czy Twój kontrahent jest czynnym podatnikiem VAT.
• Sprawdzisz, czy rachunek bankowy, na który chcesz przelać pieniądze, jest zgłoszony do urzędu.
• Unikniesz sankcji i solidarnej odpowiedzialności za VAT.

Uwaga!

Jeśli zapłacisz na rachunek spoza białej listy, możesz stracić prawo do kosztów uzyskania przychodu i odpowiadać za cudze zobowiązania podatkowe!

Sprawdzać można łatwo i bezpłatnie przez stronę Ministerstwa Finansów.
A jeśli chcesz zautomatyzować ten proces – są do tego narzędzia!

Czy Twoja firma znajduje się na białej liście?

Pracujesz na własnej działalności dla byłego pracodawcy? Uważaj na wykluczenia i utratę ulg!

Co tracisz, jeśli w ramach JDG pracujesz na rzecz byłego pracodawcy?

1. Ulga na start – NIE przysługuje, jeśli w ramach JDG wykonujesz te same czynności, co na etacie w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym.
2. Preferencyjny ZUS (mały ZUS przez 24 miesiące) – NIE przysługuje, jeśli w ramach JDG wykonujesz te same czynności, co na etacie w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym.
3. Mały ZUS Plus – NIE przysługuje, jeśli w ramach JDG wykonujesz te same czynności, co na etacie w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym.
4. Wakacje od ZUS – niestety nie możesz skorzystać ze zwolnienia jeśli w poprzednim roku oraz w roku, w którym składasz wniosek pracowałeś/pracujesz na rzecz byłego pracodawcy,na rzecz którego w roku rozpoczęcia działalności lub rok wcześniej wykonywałeś czynności które wchodzą w zakres mojej działalności.

UWAGA!

Jeśli zaniżasz koszty i nie działasz jak typowy przedsiębiorca, możesz zostać uznany za pracownika „na pozór” i stracić korzyści.

Przykład:

Pan Michał pracował na etacie jako programista do końca czerwca. Od lipca założył JDG i wykonuje dokładnie te same obowiązki dla tego samego pracodawcy.
Nie może skorzystać ani z ulgi na start, ani z preferencyjnego ZUSu – od razu musi opłacać pełne składki.

ZUS i US biorą to pod lupę – jeśli Twoja „działalność” wygląda jak kontynuacja etatu, możesz mieć poważne konsekwencje.

Zarówno ZUS, jak i urząd skarbowy mogą uznać, że JDG jest fikcyjna i tak naprawdę:

• nadal jesteś „pracownikiem”, tylko na innych zasadach,
• Twoja działalność nie jest niezależna (brak ryzyka gospodarczego, brak samodzielności, tylko jeden klient, zapis w umowie o korzystaniu  z płatnego urlopu wypoczynkowego itp.).

To może skutkować:

• uznaniem stosunku pracy (ze wszystkimi obowiązkami dla byłego pracodawcy),
• koniecznością zapłaty zaległych składek ZUS i podatków,
• karami za obejście przepisów prawa pracy lub ubezpieczeń społecznych.

Kiedy można bezpiecznie współpracować z byłym pracodawcą?

• Jeśli zakres usług jest inny niż ten wykonywany na etacie.
• Jeśli minęły dwa lata kalendarzowe od zakończenia pracy na etacie.
• Jeśli masz więcej klientów i realnie działasz jako przedsiębiorca.
• Jeśli ponosisz ryzyko biznesowe, sam ustalasz czas i miejsce pracy, inwestujesz w narzędzia, reklamę itp.

Czy wiesz, że nawet jeśli dostajesz pieniądze od najbliższych, mogą Cię obowiązywać formalności wobec urzędu skarbowego? Sprawdź, jak to wygląda w 2025 roku! 

Kto może przekazać darowiznę bez podatku?

Najbliższa rodzina – czyli tzw. grupa 0 – może przekazać Ci dowolną kwotę bez podatku, ale tylko pod warunkiem, że zgłosisz darowiznę do urzędu! Warto wiedzieć, że grupa 0 jest częścią grupy I. 

Do grupy 0 należą:

• małżonek,
• dzieci, wnuki, prawnuki,
• rodzice, dziadkowie,
• rodzeństwo,
• pasierb, zięć, synowa, teściowie, ojczym, macocha.

Pamiętaj, że wartości darowizn się zlicza, uwzględniając te otrzymane od tej samej osoby w danym roku oraz w pięciu poprzednich latach.

Limity darowizn bez podatku (2025):

• Grupa I (np. dzieci, wnuki, rodzice): do 36 120 zł
• Grupa II (np. ciocia, wujek, kuzyni): do 27 090 zł
• Grupa III (osoby niespokrewnione): do 5 733 zł

Jak wyglądają stawki podatkowe w poszczególnych grupach?

• Grupa I – 3%
• Grupa II – 7%
• Grupa III – 12%

Jakie formularze należy złożyć do urzędu skarbowego po otrzymaniu darowizny?

• SD-Z2 – dla grupy 0 i I (jeśli chcesz skorzystać ze zwolnienia)
• SD-3 – gdy nie przysługuje Ci zwolnienie i musisz zapłacić podatek

Kiedy składasz SD-Z2?

Formularz SD-Z2 to urzędowy dokument, który służy do zgłoszenia darowizny lub spadku zwolnionych z podatku, gdy nabywca (czyli osoba, która coś otrzymuje) należy do tzw. grupy 0. Należy go złożyć w przeciągu 6 miesięcy od otrzymania darowizny.

Otrzymujesz darowiznę lub spadek od najbliższej rodziny (grupa 0).

• Chcesz skorzystać ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn.
• Wartość darowizny lub spadku przekracza kwotę wolną od podatku dla grupy I (np. 36 120 zł w 2025 r.).
• Chcesz zachować prawo do zwolnienia i uniknąć podatku.
• Darowizna jest udokumentowana przelewem bankowym (gotówka nie kwalifikuje się do zwolnienia!).
• Darowizna nie została zgłoszona przez notariusza (np. nie była zawarta w akcie notarialnym).

 Kiedy składa się formularz SD-3?

Formularz SD-3 to urzędowy druk służący do zgłoszenia nabycia rzeczy lub praw majątkowych (np. w drodze darowizny, spadku, zasiedzenia itp.), jeśli od tej czynności należy zapłacić podatek od spadków i darowizn. Należy go złożyć w przeciągu miesiąca od otrzymania darowizny.

• Gdy nie przysługuje Ci zwolnienie z podatku.
• Gdy nie złożysz SD-Z2 w terminie i tracisz prawo do zwolnienia.
• Gdy nabycie dotyczy rzeczy lub praw, które nie są zwolnione z opodatkowania.
• Dotyczy nie tylko darowizn, ale też dziedziczenia, zapisu, polecenia testamentowego, zasiedzenia itp.

Pamiętaj!

• Jeżeli nie zgłosisz darowizny w terminie, możesz stracić prawo do zwolnienia i zapłacić podatek!
• Jeśli umowa była u notariusza – to notariusz zgłasza darowiznę za Ciebie.
• Ważne, żeby darowizna została przekazana poprzez przelew bankowy – gotówka nie zapewni zwolnienia z podatku!